طبقه بندی صنایع دستی
در مقاله صنایع دستی چیست ؟ به بررسی تاریخچه و اثرگذاری صنایع دستی پرداختیم، در این مقاله می خواهیم به بررسی طبقه بندی صنایع دستی بپردازیم و بايد گفت كه اين طبقه بندي به صورت هاي مختلفی از جمله: براساس مواد اوليه ي مصرفي يا شيوه و روش ساخت آن مي تواند صورت پذيرد. در اينجا طبقه بندي انجام شده به طور عمده بر مبناي روش و تكنيك ساخت اين گونه محصولات به عمل آمده است، ذكر مي گردد:
فیروزه‌کوبی
«محصولات فیروزه‌کوبی» یکی از مهم‌ترین و ارزشمندترین صنایع دستی اصفهان است و قدمت آن به حدود ۷۰ سال قبل بازمی‌گردد. فیروزه‌کوبی روی جواهرات و ظروفی مانند گلدان، سنبلدان، شمعدان، قندان، شکلات خوری، شیرینی خوری، آینه و … انجام می‌شود. در هنر فیروزه‌کوبی، تکه‌های کوچک سنگ فیروزه روی ظروف قرار می‌گیرد. یک محصول فیروزه‌کوبی زمانی دارای ارزش بیشتری است که فاصله‌ی بین تکه سنگ‌ها بسیار کم باشد.
جالب است بدانید که در حال حاضر شرکت صنایع‌دستی آقاجانی، بزرگترین تولیدکننده‌ی محصولات فیروزه‌کوب در خاورمیانه است و محصولات فیروزه‌کوب آقاجانی به ظرافت همنشینی سنگ‌های فیروزه شهرت دارند.
مس و خاتم
«مس و خاتم» یکی از هنرهای نسبتا جدید در شهر اصفهان است. هنری که از تلفیق هنر مسگری و خاتم سازی به وجود آمده است. برای خاتم‌کاری روی مس، ابتدا ظرف مسی توسط استادکاران مسگر آماده می‌شود و سپس قسمت‌های موردنظر با قطعات خاتم‌کاری پوشیده می‌گردد. این هنر بر روی ظروفی مانند: گلدان، شمعدان، قندان و … اجرا می‌شود.
مس و پرداز
«مس و پرداز» نیز از هنرهای نوظهور در حوزه‌ی صنایع‌دستی شهر اصفهان است. این هنر نخستین بار توسط شرکت صنایع‌دستی آقاجانی ابداع و در بازار صنایع‌دستی کشور عرضه شد. مس و پرداز، تلفیقی از هنر میناکاری و مسگری است. نقش و نگارهای زیبا روی بخش‌هایی از ظروف مسی طراحی و رنگ‌آمیزی می‌شود. این هنر بر روی ظروفی مانند: آجیل خوری، شیرینی خوری، قندان، گلدان و … صورت می‌گیرد.
مسگری
محصولات مسگری یکی از صنایع دستی قدیمی ایرانی با قدمتی از پنج هزار سال قبل است و اشیا و ظروف مسی دست‌ساز بسیاری از گذشته‌های دور، هم‌اکنون در موزه‌ها قابل‌مشاهده هستند. مسگری در شهرهای اصفهان، زنجان، کاشان، کرمان و شیراز رواج دارد و در بیشتر این شهرها بازاری با عنوان بازار مسگرها دیده می‌شود.
مسگری در سال‌های اخیر با ترکیب با دیگر هنرهای ایرانی دوباره مورد توجه قرار گرفته است.
قلمزنی
هنر «قلمزنی» از مشهورترین و قدیمی‌ترین صنایع‌دستی شهر اصفهان است. در واقع نوعی قلمزنی نوعی حکاکی ظریف روی فلزات (مس، طلا، نقره و برنج) است.
خاتم‌کاری
«خاتم‌کاری» یکی از اصیل‌ترین و نفیس‌ترین صنایع دستی اصفهان با قدمتی بیش از صدها سال است. در خاتم‌کاری از چوب آبنوس، گردو، عناب، افرا، نارنج و شمشاد با رنگ‌های مختلف (سیاه، طیف قهوه‌ای از تیره به روشن، سفید، زرد و …)، استخوان شتر، گاو، اسب، صدف و عاج فیل استفاده می‌شود. مراحل اجرای خاتم‌سازی روی چوب، استخوان و یا فلز بسیار زمان‌بر است و شامل بیش از ۴۰۰ مرحله می‌باشد. مرغوبیت یک اثر خاتم‌کاری فاخر به ریزنقشی و منظم بودن طرح بستگی دارد. خاتم‌سازی یا خاتم‌کاری روی اشیای گوناگون در طرح‌ها و اندازه‌های مختلف انجام می‌شود.
میناکاری
«محصولات میناکاری» یکی از ارزان‌ترین و مشهورترین صنایع‌دستی اصفهان با قدمتی از بیش از پنج هزار سال است.
میناکاری معمولا روی مس انجام می‌شود؛ اما می‌توان این هنر را روی طلا، نقره و سفال نیز اجرا نمود. در ظروف میناکاری معمولا از طرح‌ها و نقوش سنتی ایرانی استفاده می‌شود.
ملیله سازی
«ملیله سازی» یکی از زیباترین صنایع دستی اصفهان و یکی از ظریف‌ترین صنایع فلزی ایران است. این هنر در ساخت ظروف و وسایل تزئینی نقره به کار گرفته می‌شود. ملیله سازی از كنار هم قرار گرفتن تعداد بسيار زيادی مفتول نقره در قالب ريز نقش‌هایی چون اشک، جغه، برگ، پیچک و غنچه به دست می‌آید.
اقتصاد هنر؛ ضروری و حیات‌بخش
براساس آنچه گفته شد، صنایع‌دستی هر کشور، شهر و یا منطقه‌ای، ابزار خوبی برای شناخت بیشتر باورها، آداب و رسوم و سبک زندگی آن‌ها است. صنایع‌دستی؛ زبان گویای فرهنگ یک ملت است که دارای پتانسیل‌های شایانی جهت توسعه‌ی اقتصادی کشورها، رهایی از اقتصاد تک محصولی و اشتغالزایی می‌باشد. بدیهی است با برنامه‌ریزی دقیق و تدوین استراتژی‌های کلان می‌توان به اهداف فوق دست یافت.
ناگفته نماند، یکی از مهم‌ترین اقدامات در زمینه‌ی ارزش نهادن و پاسداشت صنایع‌دستی در کشور، فرهنگ‌سازی، تشویق مردم به خرید و استقبال از صنایع‌دستی است.
